
Improvement Competition Mei 2025
Lapping Machine
Deze keer is het een bijzondere improvement competition. De winnaar van deze maand is namelijk niet van deze maand… Deze winnaar heeft de aanschaf gedaan in maart, maar het gewenste resultaat pas bereikt in augustus. In maart hadden we alleen al de winnaar met de uurwerkzolder stempel en in augustus de workshop upgrade. De inzending die we nu gaan bespreken mag alleen niet ondergesneeuwd worden door de andere twee maanden, daarom doen we het lekker in de lente met wel 29.5°C op 1 mei (we kijken even niet naar de -1.4°C van 5 mei…) [KNMI]. Daarnaast is mei ook mooi het gemiddelde tussen de aanschaf en de uitwerking.
We houden jullie niet langer in spanning, de winnende inzending is…. de Lapping Machine voor horloges!
Zoals te zien is op de foto zit er alleen geen horloge in de kop maar een groene edelsteen. Gaan we dan wijzerplaten of uur indexen maken van edelstenen? Nog niet, dat is misschien voor volgend jaar. Wat we wel doen is deze machine gebruiken als basis voor een horloge lapping machine.

Als eerste: Wat is een lapping machine? Met een lapping machine kunnen we hoeken die in een rondje lopen vlak polijsten zonder dat we de hoek in de cirkel aantasten. Dit troffen we aan bij deze Seiko Lady V732-OR40. In de horloge industrie wordt hier bijvoorbeeld Greiner Vibrograf SL-2 voor gebruikt. Dit is alleen een machine van 11k CHF (€12k) waar dan ook nog eens een houder bij komt die 2.5k CHF (€2.7k) kost. Dat is voor nu nog buiten het budget. Op naar een hobbyist vriendelijke oplossing.

We beginnen met een machine die 1.7% van de Greiner Vibrograf SL-2 prijs is. Via Marktplaats scoren we een Vevor Faceting machine voor edelstenen. Wat maakte deze marktplaats advertentie nog specialer? Er zat namelijk al een CutKit™ 1 bij die de mankementen van de Vevor onderdelen vervangt en verbeterd! Zo kan je met deze verbeterde kit vlak facetten, beter afstellen en voorkom je dat je zelf onder de waterspetters komt. Deze machine wordt normaal gebruikt om edelstenen te facetten, wat betekend dat hij heel stabiel één hoek vast kan houden. Voor de bezel van een horloge willen we juist dat de bezel ronddraait tijdens het lappen. Daarnaast kunnen we het horloge ook niet met wax of lijm vastlijmen aan een wax chuck.
We beginnen met de wax chuck. Aangezien de kop van de Vevor machine een spantang is met een 6mm diameter kunnen we heel gemakkelijk een 3-klauw opspannen. We bezoeken onze chinezen en bestellen daar een verstelbare 3-klauw. Met deze 3-klauw kunnen we de horlogekast opspannen via een binnendiameter opspanning, maar ook via een buitendiameter opspanning.
Nu we het materiaal hebben om van deze facetting machine een lapping machine te maken komen we aan bij het brein achter deze improvement, Jorick. We demonteren het hele instel mechanisme voor de vaste hoeken en plaatsen een extra messing lager op de spantang. Nu kunnen we de spantang soepel laten ronddraaien. Als de kast nu wordt ingespannen in de 3-klauw en de kast wordt op de polijstschijf geplaatst zorgt de frictie tussen die twee voor een draaiende beweging van de spantang. Dit zorgt er dan weer voor dat de gehele ring gelijkmatig wordt gepolijst of wordt geborsteld.
Onder aan de streep heeft deze oplossing €220 en een beetje tijd gekost, dat past wel in het hobbyisten budget!
Zie hier een video hoe de horlogekast in de lapping machine over de schijf heen rolt.

Als oefenmateriaal pakken we deze Seiko Lady V732-OR40. We spannen de horlogekast op in de 3-klauw en kleuren de bezel zwart met een markeerstift. We kleuren de bezel zwart zodat we met een eerste test kunnen zien of we een juiste hoek hebben ingesteld. Na een korte test is te zien dat de zwarte stift lokaal is verwijderd, we hebben dus een verkeerde hoek. We doen wat aanpassingen en hebben de juiste hoek te pakken en beginnen een mooi resultaat te zien. Na wat extra afvlakken in de vaste hoek zien we uiteindelijk een mooie geborstelde afwerking die vlak is. We hebben de lapping vaardigheid nu niet in-house maar op-zolder!

Die schuur/polijst-schijf lijkt wel op een singletje en de machine lijkt de plaat wel te spelen. Daarnaast lijkt de afwerking op de Seiko wel op sterrenstof. Laten we deze improvement competition dan maar feestend afsluiten met Stardust – Music Sounds Better With You.
Gefeliciteerd Jorick met je beker!
Datum: 31-05-2025
